trắng, không cuống, có mùi thơm. Nở vào mùa hè. Quả hình chén với 6-9 góc, có 2-5 ngăn, khi chín có màu vàng đỏ, chứa rất nhiểu hạt, mùi thơm vị đắng. (Hình 167, Hm 48,1)

B. ()(*)()Dành dành mọc hoang và được trổng tại nhiều vùng ở miền Bấc nước ta. Tại miền núi, đành dành thường thấy mọc hoang ỏ ven suối. Tại đồng bàng, nhân dân thường trồng làm cảnh và lấy quả làm thuốc hay để nhuộm bánh trái thành màu vàng (bánh xu xê, thạch). Dành dành còn thấy mọc ở Triều Tiên, Trung Quốc, Nhật Bản.

Vào tháng 8-11, quá chín, hái về ngắt bỏ cuồng, để trong 5 phút rồi phơi hay sấy khô. Quả dành dành rất hút ẩm, cho nên thường xuyôn kiểm tra, thấy ẩm phải phơi hay sấy khô lại tránh ẩm mốc.

Khi dùng có thể dùng sống (không chế biến gì ihêm cả), có thể sao cho hơi sẫm màu hoặc có thể sao cháy đen nhưng chưa thành tro {tồn tính). Trong đông y cho ràng để sống có tác dụng thanh nhiệt (chữa sốt), sao vàng để tả hỏa (nóng trong người), sao đen để cầm máu. c. ()(*)()Trong dành dành có mộl glucozit màu vàng gọi là gacdenin. Khi thủy phân, cho phần không

máu càng giảm nhiều.

Nếu cho uống dành dành liên tục với liểu ca vừa đúng rổi mới thắt chặt ống mật thì sẽ tha kết quả rõ rệt hơn.

Cao rượu dành dành cũng cho kết quả tươn tự nhung so với cao nước thì hưi kém hơn.

Đổi với lượng phân tiết nước mật của thỏ, ca nưóc dành dành cũng có tác dụng như cao rượi

Năm 1954 (Nhật Bán dược lý học tạp chí , 5 (I): 25-26) một tác giả Nhật Bản nghiên cứ tác dụng muối naírì trong dành dành trên chuc bạch nhỏ và thỏ đã chứng minh những chất đ có tác đụng làm tảng lượng mật phán tiết và ú chế sắc tố mật xuất hiện trong máu.

Tác dụng không sinh. Một số tác giá khá (Trung Hoa V học tạp chí 1952, 38, 4 và Trun Hoa bì phu khoa tạp chí 1957, 4) có nghiê cứu và thấy nước sắc chi tử có tác dụng khán sinh đối với một số vi trùng.

()(*)()Dành dành là một vị thuoc được dùng từ lã trong đông y. Theo các tài liệu cổ quả dàn dành có vị đắng, tính hàn, vào 3 kinh lâm, ph và tam tiêu có tác dụng làm thanh nhiệt (chũ sốt), tả hỏa, lợi tiểu, cầm máu, dùng trong hện sốt, người bồn chồn, khó ngủ, miộng khái, họn

HOOC—C=CÍĨ—CH=CH—C=CH—CH=CH—CH=C—CH=CH—CH=C—COOH