Còn gợi là khoan cân đàng.

Tên khoa học Tìnospora sinensis Merr (Tinospora tomenĩosa Miers, Tinospora malabarica Miers, Menispermum malabaricum Lamk).

Thuộc họ Tiết dê Meníspermaceae.

Tên dây đau xương vì người ta dùng cây này để chữa bệnh đau xương. Khoan cân đđng là tiếng Trung Quốc cũng có nghĩa là làm cho xương cốt được khỏe.

A. Mỏ tả cày

Dây đau xương là một loại cây leo, dài 7-8m,

TODO: thêm hình ảnh

Hình 377. Dây đau xương - Tinospora sinensis

có cành dài rũ xuống, lúc đầu có lông, sau thì nhẩn, có bì không sần sùi, mang lông. Lá có lông, nhất là ở mãl dưới làm cho mặt dưới có màu trắng nhạt, phiến lá hình tim, phía cuống ưòn và hõm lại, phía đỉnh hẹp lại thành mũi nhọn, dài 10-12em, rộng 8-10cm, có 5 gân rõ, toả hình chân vịc. Hoa mọc thành chùm ở kẽ lá hoặc đơn dộc, hoặc mấy chùm tụ lại, chùm dài chừng lOcm, có lỏng mãng, màu trắng nhạt. Quả hạch, khi chín có màu đỏ, có dịch nhầy, hạch hình bán cấu, mặt phẳng pủa bán cầu hõm lại. Mùa quả ở miền Bắc: tháng 3-4 (Hình 377).

B. Phàn bô, thu hái và chế biến

Mọc hoang khắp nơi ở Việt Nam, mi.cn núi cũng như miền đổng bằng.

Có mọc cả ở Trung Quốc và Ân Độ

Cây mọc rất khỏe. Một mẩu thân trồng trong vòng 2 năm cho tới 20kg vừa thân vừa lá. cắt lấy thân về cắt ngắn thành từng đoạn dài 20- 30cm rổi phơi hay sấy khô. Có thể dùng lá. Thường dùng tươi, mùa thu hái quanh năm.

C. Thành phần hoá học

Chưa thấy có tài liệu nghiên cứu. Sơ bộ chúng tôi thấy có nhiều ancaloit (Đỗ Tất Lợi-Ngô Vân Thu, 1962)

Đ. Công dụng và liều dùng

Dáy đau xương còn là một vị thuốc mới được dùng trong phạm vi nhân dân để chữa những triệu chứng của bệnh tê thấp, đau xương, đau người. Còn được dùng làm thuốc bổ.

Dùng dưới hình thức thuốc uống hay thuổc xoa bóp. Người ta cho rằng thân cây có tác dụng mạnh hơn.

Vài hình thức dùng dây đau xương:

  1. Lá dây đau xương giã nhỏ, trộn với rượu để đắp lên những chỗ sưng đau.

  2. Thái nhỏ thân dây đau xương, sao vàng ngâm rượu với tỷ lệ 1 phần 5. Ngày uống 3 lần, mối lần 1 cốc con. Phụ nữ và những người không uống được rượu có thể sắc với nước mà uống. Thường thời gian điều trị kéo dài 15 ngày.